Gerunds and Infinitives – İngilizcede -ing ve To Kullanımı
İngilizcede iki fiil yan yana geldiğinde ikinci fiilin biçimi her zaman aynı olmaz. I enjoy reading cümlesinde reading kullanılırken I want to read cümlesinde to read gelir. Birinci yapı gerund (fiilin -ing biçiminin isim görevinde kullanılması), ikincisi ise infinitive (mastar) örneğidir. İkisini Türkçeye çevirirken bazen aynı sözcüğü kullanırız; bu da İngilizcedeki farkı gözden kaçırmamıza neden olabilir. Konu yalnızca biçim ezberlemek değildir: stop ve remember gibi bazı fiillerde biçim değişince anlam da değişir. Aşağıda kuralları adım adım karşılaştırıyoruz.
Gerund Nedir? Fiil + -ing
Gerund, fiilin -ing biçiminin isim işlevi görmesidir. Swimming is healthy cümlesinde swimming özne olarak kullanılır. Enjoy, avoid, finish, suggest, mind gibi fiillerden sonra genellikle gerund gelir. Bu kullanımda ikinci fiile rastgele to eklenmez: enjoy to read yaygın standart kullanımda yanlıştır; enjoy reading doğrudur. Yazarken son sessizi iki kez yazma veya sondaki e harfini düşürme gibi normal -ing yazım kuralları da geçerlidir. Gerund ile şimdiki zamandaki -ing görüntüde aynı olsa da cümledeki görevi farklıdır.
To-Infinitive Ne Zaman Kullanılır?
To-infinitive, to + fiilin yalın hâli şeklinde kurulur. Want, need, decide, hope, plan, promise, agree gibi fiillerden sonra çoğunlukla bu yapı kullanılır. I decided to study, çalışmaya karar verdim demektir. Amaç bildirirken de to yaygındır: I went to the library to study. Bu cümlede ikinci eylem neden kütüphaneye gidildiğini açıklar. To sözcüğünün her zaman mastar işareti olmadığını da unutmayın; bazı kalıplarda bir edat olarak bulunur ve ardından -ing gelir.
Hem -ing Hem To Alabilen Fiiller
Like, love, hate, prefer, start, begin, continue gibi bazı fiiller ardından gerund veya to-infinitive alabilir. Birçok günlük cümlede anlam büyük ölçüde benzerdir: I like swimming ve I like to swim yüzmeyi sevdiğimi anlatabilir. Bununla birlikte tercih, alışkanlık veya belirli bir durum vurgusu bağlamla değişebilir. Örneğin I like to check my emails in the morning düzenli yaptığım bir tercihi anlatmaya elverişlidir. Bu fiillerde iki biçimin de mümkün olması, bütün fiillerin iki biçimi de kabul ettiği anlamına gelmez.
Stop, Remember, Forget ve Try: Anlamı Değişen Yapılar
Bazı fiillerde ikinci fiilin biçimi, yapılmak istenen eylemi değiştirir. Stop smoking sigara içmeyi bırakmak, stop to smoke ise sigara içmek amacıyla durmak demektir. Remember to lock the door kapıyı kilitlemeyi unutmamayı; remember locking the door kapıyı kilitlediğini hatırlamayı anlatır. Forget to call aramayı unutmak, forget calling aramış olduğunu unutmak anlamına gelebilir. Try to open açmaya çalışmayı, try opening ise bir çözüm olarak açmayı denemeyi vurgular. Bu fiillerde iki yapı eş anlamlı değildir.
Edatlardan Sonra -ing ve Yalın Mastar
After, before, without, about, in gibi edatlardan sonra fiil geliyorsa çoğunlukla -ing kullanılır. After eating yemek yedikten sonra, without asking sormadan demektir. Look forward to kalıbındaki to bir edattır; bu yüzden look forward to meeting you doğrudur. Öte yandan can, must, should, will gibi kiplik yardımcı fiillerden sonra çoğunlukla to olmadan yalın fiil gelir. Can swim doğru, can to swim yanlıştır. Make someone do yapısında da etkin cümlede yalın fiil görülür.
Günlük Konuşma Örneği – Short Dialogue
İngilizce cümleyi dinleyin, Türkçe anlamına bakın ve sonra konuşmacıların rollerini değiştirerek kendi diyaloğunuzu oluşturun.
Kısa Alıştırma ve Sık Yapılan Hatalar
Öğrenirken fiilleri iki sütuna ayırın: enjoy, avoid, finish gibi -ing alanlar; want, decide, hope gibi to-infinitive alanlar. Sonra birer örnek kurun ve kendinize “Bu yapı neden kullanıldı?” diye sorun. I enjoy to read yerine I enjoy reading, I want learning yerine I want to learn kullanın. Daha sonra stop ve remember fiilleriyle ikişer cümle oluşturup anlamlarını Türkçeye ayrı ayrı çevirin. Edattan sonra mastar görünümü aramayın: before leaving ve looking forward to meeting örneklerinde -ing gereklidir. İhtiyacınız olduğunda fiil + gerund / to-infinitive kalıplarını güncel sözlük örnekleriyle doğrulayın.
Konuyla bağlantılı Simple Present Tense, Modals, Phrasal Verbs derslerini de inceleyerek örneklerinizi çeşitlendirebilirsiniz.