Derslerde Ara

Neden Bildirmek ve Sonuç Bildirmek Aynı Şey Değil

İngilizcede because ve because of neden bildirirken, so ve therefore çoğunlukla sonuç bildirir. Because it was raining, we stayed home cümlesi evde kalmamızın nedenini verir. It was raining, so we stayed home ise önce durumu, ardından sonucu anlatır. Türkçeye iki cümle de benzer şekilde çevrilebilir; ancak hangi bilginin vurgulandığı ve cümlenin dil bilgisi yapısı farklıdır.

Öğrencilerin en sık yaptığı hata because of sonrasında doğrudan çekimli bir cümle kullanmaktır. Because of it was raining doğru değildir. Because ardından özne ve fiil içeren bir yan cümle, because of ardından isim, zamir veya uygun bir -ing yapısı gerekir. Therefore ise daha yazılı ve resmî bir sonuç bağlantısı kurar.

because + clause: çünkü + cümle
because of + noun: -den dolayı + isim
so + result: bu yüzden + sonuç
therefore: dolayısıyla
I stayed inside because it was cold.Hava soğuk olduğu için içeride kaldım.
We were late because of the traffic.Trafik nedeniyle geç kaldık.
It was cold, so I stayed inside.Hava soğuktu, bu yüzden içeride kaldım.
The road was closed; therefore, we took another route.Yol kapalıydı; dolayısıyla başka bir güzergâha girdik.
Because she was tired, she went home.Yorgun olduğu için eve gitti.
He missed the bus, so he walked.Otobüsü kaçırdı, bu yüzden yürüdü.

Because + Özne + Fiil

Because bir neden cümleciği başlatır. Ardından she was ill, the train was late, I forgot the key gibi özne ve fiil içeren tam bir yapı gelir. We cancelled the trip because the weather was bad cümlesinde geziyi iptal etmenin nedeni açıkça söylenir. Neden cümleciği cümlenin başında da bulunabilir: Because the weather was bad, we cancelled the trip.

Neden cümleciği baştaysa genellikle sonuna virgül koyulur. Sonda olduğunda kısa ve doğal bir cümlede çoğu zaman virgül gerekmez. Because ile başlayan parça tek başına bütün cümle olmayabilir: Because I was tired çoğu yazılı bağlamda devamını bekler. Konuşmada bir soruya kısa cevap olarak kullanılabilse de öğretici metinlerde tam ana cümleyi eklemek daha açıktır.

because I was tired: çünkü yorgundum
because she called: çünkü aradı
because it was late: çünkü geç olmuştu
because they agreed: çünkü kabul ettiler
I went home because I felt sick.Hasta hissettiğim için eve gittim.
Because the shop was closed, we returned later.Dükkân kapalı olduğu için daha sonra döndük.
She smiled because she heard good news.İyi haber duyduğu için gülümsedi.
I did not go out because it was raining.Yağmur yağdığı için dışarı çıkmadım.
We left early because the road was busy.Yol kalabalık olduğu için erken ayrıldık.
Because I forgot my password, I could not log in.Şifremi unuttuğum için giriş yapamadım.

Because Of + İsim veya -ing

Because of sonrasında bir isim grubu kullanılır: because of the rain, because of a mistake, because of his illness. Because of being late gibi -ing yapıları mümkün olsa da doğal anlatım için çoğu zaman because we were late veya because of the delay daha akıcıdır. Aynı fikir iki farklı yapıyla anlatılabilir: because the roads were icy ve because of the icy roads.

Because of me gibi zamirler de doğru kullanımlardır. Ancak because of he was ill yanlıştır; because he was ill ya da because of his illness seçilmelidir. İsimle cümleciği ayırt etmeyi öğrenmek, boşluk doldurma sorularında hızlı sonuç verir. Due to ve owing to gibi başka neden ifadeleri de vardır; burada temel yapı farkını sağlamlaştırmak önceliklidir.

because of the rain: yağmur nedeniyle
because of a delay: gecikmeden dolayı
because of my mistake: hatam yüzünden
because of the noise: gürültü nedeniyle
The match stopped because of the rain.Maç yağmur nedeniyle durdu.
Because of the storm, flights were delayed.Fırtına nedeniyle uçuşlar gecikti.
We moved rooms because of the noise.Gürültü nedeniyle oda değiştirdik.
The meeting started late because of a technical problem.Toplantı teknik bir sorun yüzünden geç başladı.
The road was blocked because of an accident.Kaza nedeniyle yol kapandı.
I could not hear you because of the music.Müzik nedeniyle seni duyamadım.

So: Bir Nedenin Sonucunu Söylemek

So sıkça iki bağımsız cümleyi bağlayarak sonuç bildirir: It was late, so we went home. Önce sebep, sonra sonuç gelir. Burada so “bu yüzden” anlamındadır. İngilizcede so başka görevler de üstlenir; örneğin so beautiful “çok güzel” demektir. Neden-sonuç dersindeki kullanımıyla derece bildiren so yapısını karıştırmayın.

İki tam cümleyi birleştiren so öncesinde virgül kullanılması yaygındır. Cümlenin başına Because koyup aynı yapıda gereksiz yere bir de so ile ana cümle bağlamak standart yazıda iyi bir tercih değildir: Because it rained, so we stayed home yerine Because it rained, we stayed home veya It rained, so we stayed home kullanın.

it rained, so: yağmur yağdı, bu yüzden
I was tired, so: yorgundum, bu yüzden
so we left: bu yüzden ayrıldık
so I called: bu yüzden aradım
The train was full, so we waited.Tren doluydu, bu yüzden bekledik.
I lost my keys, so I called my brother.Anahtarlarımı kaybettim, bu yüzden erkek kardeşimi aradım.
The coffee was cold, so she warmed it.Kahve soğuktu, bu yüzden ısıttı.
He was hungry, so he made a sandwich.Açtı, bu yüzden sandviç hazırladı.
We missed the turn, so we checked the map.Dönüşü kaçırdık, bu yüzden haritayı kontrol ettik.
The classroom was noisy, so the teacher closed the door.Sınıf gürültülüydü, bu yüzden öğretmen kapıyı kapattı.

Therefore: Daha Resmî Bir Sonuç Bağlantısı

Therefore “bu nedenle, dolayısıyla” anlamını taşır ve özellikle yazılı, akademik veya resmî anlatımda kullanılır. İki bağımsız cümleyi tek başına virgülle bağlamak doğru noktalama sayılmaz: It was late, therefore we left yerine It was late; therefore, we left ya da It was late. Therefore, we left daha güvenlidir. Bu kural, cümleleri doğru ayırmayı öğretir.

Therefore kimi zaman cümlenin ortasında ek açıklama gibi yer alabilir; ancak öğrenci için en açık başlangıç, birinci cümleyi bitirip ikinci cümleyi Therefore, ile başlatmaktır. As a result ve consequently benzer işlev görebilir; aralarındaki üslup farkını fark etmek metin yazarken önemlidir. Günlük konuşmada çoğu zaman so daha doğal duyulur.

therefore,: dolayısıyla,
as a result,: sonuç olarak,
consequently,: bu nedenle,
so: bu yüzden
The bridge was damaged. Therefore, it was closed.Köprü hasarlıydı. Bu nedenle kapatıldı.
Demand increased; therefore, prices rose.Talep arttı; dolayısıyla fiyatlar yükseldi.
The data is incomplete. Therefore, we need another test.Veriler eksik. Bu nedenle başka bir teste ihtiyacımız var.
The road is unsafe. Therefore, drivers must slow down.Yol güvenli değil. Bu yüzden sürücüler yavaşlamalı.
We found an error. As a result, we updated the report.Bir hata bulduk. Sonuç olarak raporu güncelledik.
She practised regularly. Consequently, her fluency improved.Düzenli çalıştı. Bunun sonucunda akıcılığı gelişti.

Neden-Sonuç Kalıplarını Doğru Seçme

Bir cümlede boşluğu doldururken önce çevresindeki sözcüklere bakın. Boşluğun ardından özne ve fiil geliyorsa neden için because uygundur. Ardından isim geliyorsa because of gerekir. İki bağımsız cümleyi sonuç ilişkisiyle bağlayacaksanız konuşma dilinde so; ayrı cümlelerle daha resmî bir açıklama yapacaksanız therefore kullanılabilir. Noktalama, hangi yapıyı seçeceğinizi etkiler.

Bu ifadeleri tek Türkçe karşılığa indirgemeyin. Because of the weather, … ve Because the weather was bad, … aynı nedeni farklı biçimlerde kurar. The weather was bad, so … ise nedenin ardından sonucu getirir. Bir örnek olay seçip dört yapıyla yeniden yazın; böylece yalnızca kelimeyi değil, anlam ilişkisini ve cümle yapısını öğrenmiş olursunuz.

because + sentence: çünkü + cümle
because of + noun: -den dolayı + isim
so + result: bu yüzden + sonuç
therefore + sentence: dolayısıyla + cümle
Incorrect: Because of it was dark, we went home.Yanlış: Because of ardından çekimli cümle gelmez.
Correct: Because it was dark, we went home.Doğru: Karanlık olduğu için eve gittik.
Correct: Because of the darkness, we went home.Doğru: Karanlık nedeniyle eve gittik.
It was dark, so we went home.Karanlıktı, bu yüzden eve gittik.
It was dark. Therefore, we went home.Karanlıktı. Dolayısıyla eve gittik.
Because the lights went out, we used a torch.Işıklar söndüğü için el feneri kullandık.

Günlük Diyalog – Short Dialogue

Aşağıdaki konuşmada kalıbın neden seçildiğine dikkat edin. Önce İngilizce satırı dinleyin, ardından hemen altındaki Türkçe karşılığını okuyun. Diyaloğu bir arkadaşınızla rol değiştirerek tekrarlamayı deneyin.

A: Why was the meeting cancelled?Toplantı neden iptal edildi?
B: It was cancelled because the manager was ill.Müdür hasta olduğu için iptal edildi.
A: Was it because of the weather?Hava nedeniyle miydi?
B: No, but the roads were busy, so some people were late.Hayır ama yollar kalabalıktı, bu yüzden bazı insanlar geç kaldı.
A: Will you arrange another meeting?Başka bir toplantı düzenleyecek misin?
B: Yes. Therefore, we need to choose a new date.Evet. Bu nedenle yeni bir tarih seçmemiz gerekiyor.

Kendini Sına – Mini Alıştırma

1. Because ___ kalıbını bir özne-fiil cümleciğiyle, because of ___ kalıbını bir isim grubuyla tamamlayın.

2. “Tren gecikti, bu yüzden taksiye bindik” cümlesini so ile kurun; ardından iki ayrı cümlede therefore kullanın.

3. Because it was raining, so we stayed in cümlesindeki gereksiz bağlantıyı iki farklı doğru biçimde düzeltin.

İlgili konularda pekiştirme yapmak için Conjunctions, So and Such, Time Clauses derslerine de göz atabilirsiniz.